Is zijde vegetarisch?

Is zijde vegetarisch?

De afgelopen weken heb ik een aantal discussies gehad met cosmeticamerken die claimen enkel vegetarische of zelfs veganistische producten te maken. Het onderwerp ter discussie: zijde. Is zijde namelijk wel een veganistisch of vegetarisch ingrediënt?

Zoals je wellicht wel weet beoordeel ik merken niet alleen of ze dierproefvrij zijn (of niet), maar vermeld ik op mijn dierproefvrije lijst ook of het merk een geheel vegetarisch of veganistisch aanbod heeft. In mijn ervaring komt het vaak voor dat cosmeticamerken standaard “ja” antwoorden op mijn vraag of hun producten geschikt zijn voor vegetariërs en veganisten. Helaas klopt dit in de meeste gevallen echter niet.

De meeste make-up merken maken namelijk gebruik van karmijn, dat wordt gewonnen door luizen te pletten; niet vegan dus. Verzorgingsmerken stoppen vaak bijenwas en honing, geproduceerd door bijen, in hun producten. Ook lanoline, gewonnen van schapen en hun wol, wordt veel gebruikt. In beiden gevallen zijn dit duidelijk geen veganistische ingrediënten. En dan is er nog een dierlijk ingredient dat door zowel reguliere als natuurlijke cosmeticamerken wordt gebruikt: zijde. Hierbij is het niet altijd duidelijk of het ingrediënt veganistisch of vegetarisch is.

Wat is zijde?

Zijde wordt al eeuwen gebruikt in de mode industrie en wordt ook toegevoegd aan verzorgingsproducten. Het bevat verzachtende eigenschappen en aminozuren. Zijde wordt gemaakt door zijderupsen. Deze rupsen worden voor de zijdeproductie in gevangenschap gehouden. Wanneer ze volwassen zijn, na ongeveer een maand, gaan ze een cocon spinnen. Hierin veranderen rupsen langzaam in motten en vlinders. Wanneer ze klaar zijn, verlaten ze de cocon door een gat in de cocon te maken. Althans, wanneer we de natuur zijn gang zouden laten gaan. Want een cocon met een gat betekent dat er minder zijde overblijft. Tevens is nu het zijdedraad kapot en kan het minder goed gebruikt worden voor de mode industrie.

Daarom worden de rupsen voordat ze uit de cocon komen gedood. Dit is de enige manier om ervoor te zorgen dat het lange zijdedraad waaruit de cocon bestaat heel blijft. Er zijn verschillende manieren om de rups te doden zonder dat de cocon beschadigd wordt. De beestjes worden bijvoorbeeld gedood in een oven of gekookt in heet water. Ik hoef niet uit te leggen dat dit proces niet diervriendelijk is.

“Vegetarische zijde”

En toch claimen verkopers van zijde dat het een diervriendelijk en vegetarisch ingrediënt is. Immers wordt niet de rups of vlinder gebruikt voor zijde, maar enkel de cocon. Hier zit een kern van waarheid in. Als zijderupsen nog in de natuur zouden leven en we enkel hun afgedankte cocons zouden gebruiken, dan zouden we de rupsen niet hoeven te doden. Maar zijde is een industrie en er wordt gekeken naar hoe we zo snel, makkelijk en goedkoop we de zijde kunnen winnen. Daarvoor heeft de industrie de gehele cocon nodig en worden de rupsen gedood.

Er bestaat een uitzondering: Ahimsa zijde, ook wel “peace silk” genoemd. Deze zijde wordt enkel gemaakt van cocons nadat de mot of vlinder uit de cocon is gekropen. Er bestaan een aantal boerderijen die deze zijde maken. Omdat dit meer werk en tijd kost dan reguliere zijde, kost het ook wat meer. Tevens is er een veel kleiner aanbod aan Ahimsa zijde dan reguliere zijde.

Wanneer een cosmeticamerk zijde in hun producten gebruikt, bijvoorbeeld in haarverzorgingsproducten of in make-up, vraag ik altijd na waar ze de zijde inkopen. Meestal krijg ik hier geen antwoord op of wordt aangegeven dat ze de zijde bij hun reguliere leverancier inkopen en niet kunnen garanderen dat het hier om “peace silk” gaat. Als ik zijde extracten in een goedkope shampoo of conditioner zie zitten van een merk dat wereldwijd producten verkoopt, dan ga ik er dus vanuit dat dit reguliere zijde is. Anders zouden de producten namelijk een stuk duurder moeten zijn.

Is zijde vegetarisch?

In mijn mening is zijde dus geen vegetarisch ingrediënt, omdat er rupsen voor gedood moeten worden. Daarom kan ik merken die zijde in hun producten gebruiken dus ook niet aanraden als vega(n). Er zijn merken die zijde als vegetarisch beschouwen, omdat de zijde wordt ingewonnen van de cocon en niet de rups (die op dat moment al dood is). Een aantal merken die in de afgelopen weken bij mij hebben aangegeven “vegetarisch” te zijn maar wel zijde te gebruiken zijn o.a. Dr. Organic, Petal Fresh, Delilah en Yes To. Helaas krijgen deze merken dus geen vegetarisch of vegan kenmerk op Naoki, ook al claimen ze zelf dat ze enkel vegetarische ingrediënten gebruiken.

Of zijde dus als vegetarisch ingrediënt beschouwd kan worden, daar zijn de meningen over verdeeld. Wil je liever geen zijde gebruiken? Bij kleding wordt zijde duidelijk aangegeven op het label als zijde of silk. Bij cosmetica is het iets ingewikkelder, hier kan het onder de volgende namen voorkomen:

– Hydrolyzed Silk
– Hydrosilk
– Crosilk
– Kelisilk
– Silk Amino Acids

Ik hoop dat het door dit artikel duidelijker is geworden waarom ik bepaalde merken en producten met zijde niet als vegetarisch beschouw.

Share:

12 Reacties

  1. Bo
    10/08/2017 / 08:01

    Goed artikel! Zelf had ik hier nooit heel erg bij stil gestaan maar als ik dit zo lees wil ik het ook liever niet meer gebruiken. Dit heb ik op het moment ook met leer dit wil ik ook liever niet meer gebruiken maar vind het lastig om leuke degelijke schoenen te vinden van bijv. PU leer. Liefs,

    • 10/08/2017 / 12:07

      Leer is ook wel wat lastiger om te vervangen denk ik. Ik merk dat mijn vegan tassen bijvoorbeeld meestal niet zolang meegaan, terwijl de ene leren tas die ik nog heb er na 4 jaar nog perfect uitziet. Zijde is veel makkelijker om te vermijden, dus dat is in ieder geval al iets dat je kunt doen :)

  2. 10/08/2017 / 09:03

    Jeetje mina Sophie, wat een uitzoekwerk! Heel goed dat je het tot in detail uitzoekt :) En ik blijf het irritant vinden dat veel merken het niet snappen of doen alsof ze het niet snappen!

    • 10/08/2017 / 12:05

      Ja ik ook :’) Het stelt me elk jaar weer teleur hoeveel merken claimen dat alles “vegan” is terwijl ze verschillende dierlijke ingrediënten gebruiken :(

  3. 10/08/2017 / 10:46

    Ik wist helemaal niet dat er zijde werd verwerkt in cosmetica. Wat moeten die draden nou in een shampoofles 😂 Bedankt dus voor deze blog, hij maakt veel duidelijk. Ook hoe de zijde eigenlijk gewonnen wordt, gruwelijk toch…

    • 10/08/2017 / 12:04

      Haha ja, die draden worden dus verwerkt tot een vloeibare substantie zodat het wat extra eiwitten aan het product toevoegt en het product zachter aan laat voelen. Maar je kunt je natuurlijk afvragen of dat überhaupt wel nut heeft – heeft ons haar echt iets aan 1% zijde in een shampoo? Ik denk dat het overbodig is en zijde kan prima vervangen worden door plantaardige ingrediënten, die wel diervriendelijk zijn.

  4. Katrien
    10/08/2017 / 13:37

    Wow, ik had er eigenlijk nog nooit bij stilgestaan dat er een mogelijkheid was dat de rupsen gedood werden (ik ben soms een beetje naïef in hoe wreed onze productieprocessen wel niet zijn).
    Ik ben zelf vegetariër, probeer dierlijke producten te beperken en wil in de nabije toekomst volledig veganistisch gaan leven. Ik vind materialen echter een heel moeilijke kwestie, aangezien ik ook op andere vlakken zo milieuvriendelijk mogelijk wil leven, en dus ook zoveel mogelijk plastic wil vermijden. Probleem is dat bij bv kleding, ‘natuurlijke’ materialen dan ook vaak dierlijke materialen zijn (leer, wol, zijde …), dus ik ben er nog niet helemaal aan uit wat dan de beste of de slechtste optie is (en ik weet eigenlijk ook niet of er een beste of slechtste optie is). Nog veel uitzoek en nadenkwerk!

    • 10/08/2017 / 13:44

      Ik begrijp wat je bedoelt, ‘duurzaam’ staat niet altijd voor ‘diervriendelijk’ en ‘vegan’ is weer niet altijd ‘duurzaam’ te noemen. Daarom plak ik ook geen labels op mezelf meer, ik probeer duurzamer en diervriendelijker te leven en maak daarom zoveel mogelijk duurzame en diervriendelijke keuzes :) Zo laat ik ruimte over voor een natuurlijke lippenstift met bijenwas (ik noem maar wat) en tegelijkertijd geniet ik van vegan hamburgers gemaakt met soja uit het buitenland. Ga bij jezelf gewoon na wat jij belangrijk vindt en wat jij op dit moment kunt doen ;)

  5. 10/08/2017 / 13:54

    Goed verhaal, heel duidelijk!

    Ik kwam laatst toevallig voor het eerst zijdeproteïne tegen voor cosmetica en vermoedde toen al dat dat geen goed idee was. Nu blijkt helaas dat dat klopte.

    Super dat jij de woorden van die fabrikanten niet zomaar overneemt en je eigen criteria trouw blijft! Dat is de enige instelling waarmee we de wereld beter kunnen maken :)

  6. Daniëlle
    10/08/2017 / 19:00

    Wat fijn dat je hier zo veel aandacht aan besteedt. Ik was ergens wel op de hoogte van het niet diervriendelijk beleid bij zijde, maar nooit aan gedacht dat het ook in beauty producten zou kunnen zitten. Goed om te weten. Heel fijn dat we jouw lijst als holy grail kunnen gebruiken ;)

  7. 11/08/2017 / 13:17

    Jeetje wat zielig voor die rupsen! Ik heb er eigenlijk nooit bij stilgestaan hoe dit gemaakt wordt, zoals veel consumenten waarschijnlijk. Goed dat je hierover schrijft!

  8. Mieke
    12/08/2017 / 19:27

    Super artikel! Ik ben het helemaal met jou eens en ben blij dat je deze kennis verspreid. En je niet laat afschepen door een simpel ‘ja, geschikt voor vegetariërs en veganisten’ !

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *